Depressiviteit
Iedereen heeft op zijn tijd een dipje of een baaldag. Op die momenten ben je verre van vrolijk en komt er maar weinig uit je handen. Je bent down of depri. Depressieve gevoelens kunnen ook hun intrede doen wanneer er iets heftigs is gebeurd, zoals een sterfgeval. Zo’n gevoel is normaal in een dergelijke situatie. Maar echte depressiviteit is geen ‘psychische verkoudheid’; het is een chemische reactie in de hersenen.
Wat is depressiviteit?
Depressiviteit – ook wel klinische depressiviteit genoemd – is een psychische aandoening. Het is een stemmingsstoornis die zich kenmerkt door het verlies van levenslust, een diepgeworteld terneergeslagen gevoel.
Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders
Voor het vaststellen of iemand klinisch depressief is, wordt in de meeste landen een toonaangevend Amerikaans handboek gebruikt: Het Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, wat wordt afgekort tot DSM. Wordt er voldaan aan één of twee van de in dit handboek genoemde criteria, dan spreekt men van klinische depressiviteit. Het gaat om de volgende criteria:
- Gedeprimeerde stemming
- Verlies van belangstelling of plezier
Daarbij moet opgemerkt worden dat bij de hierboven genoemde criteria uitgesloten moet worden dat ze zijn veroorzaakt door een lichamelijke aandoening of hallucinaties.
Er is sprake van klinische depressiviteit als aan minimaal één van de twee criteria voldaan wordt, die vervolgens hand in hand moet gaan met minimaal vier van de volgende symptomen:
- Gedeprimeerde stemming gedurende het grootste deel van de dag
- Minder belangstelling in leuke activiteiten
- Veranderde eetlust en gewichtstoename of gewichtsverlies
- Slapeloosheid of juist meer slapen dan normaal
- Rusteloosheid, of langzamere bewegingen maken dan normaal
- Bijna continu vermoeid, of energieverlies
- Schuldgevoelens, gevoelens van hulpeloosheid, bezorgdheid of angst
- Concentratieverlies en besluiteloosheid
- Denken over dood of zelfmoord
- De symptomen veroorzaken klinisch significant lijden of belemmeringen op sociaal vlak, op het werk of in andere omstandigheden
- De symptomen zijn niet het gevolg van het gebruik van medicijnen of drugs
- De symptomen mogen niet de oorzaak zijn van rouw, ze duren langer dan twee maanden of worden gekenmerkt door een gevoel van waardeloosheid, gedachten over zelfmoord of psychotische symptomen.
Depressiviteit in cijfers
Gemiddeld duurt een depressie acht maanden, maar de verschillen zijn groot. Bij veertig procent van de genezen verklaarde patiënten keert de depressie binnen twee jaar terug. Zes procent van de volwassen Nederlanders tot 65 jaar heeft (of had onlangs) een depressie.
In totaal lijden ongeveer 750.000 Nederlanders aan een depressie. Zestig procent van hen heeft ook een andere psychische stoornis – meestal een angststoornis. Daarnaast gebruiken velen van hen verslavende middelen als tabak, alcohol en drugs.
